Revizori: Vlada FBiH netransparentno podijelila 50 miliona KM nakon poplava

Ured za reviziju institucija Federacije Bosne i Hercegovine dao je pozitivno mišljenje o radu Generalnog sekretarijata Vlade FBiH za 2025. godinu, ali je u izvještaju ukazao na više nepravilnosti i nedostataka u raspodjeli budžetskih sredstava, uključujući 50 miliona KM pomoći gradovima i općinama nakon poplava u oktobru 2024. te 350.000 KM namijenjenih Sportskim igrama mladih.

Ured za reviziju institucija FBiH ocijenio je da su aktivnosti, finansijske transakcije i informacije Generalnog sekretarijata Vlade Federacije BiH za 2025. godinu, u svim materijalnim aspektima, bile u skladu sa zakonima i drugim propisima koji su definisani kao kriteriji za reviziju.

Ipak, revizori su u izvještaju skrenuli pažnju na više pitanja koja se odnose na dodjelu budžetskih sredstava i korištenje tekuće rezerve Vlade FBiH.

Jedno od njih odnosi se na raspodjelu 50 miliona KM finansijske pomoći gradovima i općinama za sanaciju šteta uzrokovanih poplavama. Vlada FBiH imenovala je, kako se navodi u Izvještaju, interresornu radnu grupu za utvrđivanje kriterija te komisiju za provođenje postupka dodjele sredstava, koja su realizovana iz budžeta Vlade FBiH putem Generalnog sekretarijata.

Revizori navode da je Vlada FBiH usvojila Odluku o raspodjeli i dodjeli sredstava kojom su iznosi odobreni pojedinim korisnicima bili različiti od iznosa dobijenih primjenom bodovanja komisije prema utvrđenim kriterijima.

Prema nalazima revizije, nije prezentovano na osnovu čega je interresorna radna grupa definisala posebne kriterije za raspodjelu sredstava. Također, utvrđeni kriteriji nisu bili jasno definisani niti mjerljivi, jer nije precizirano koja dokumentacija služi za njihovo vrednovanje. Dodatni problem, prema mišljenju revizora, predstavljalo je nepostojanje jedinstvenog načina iskazivanja jedinica mjere za oštećene površine, zbog čega su podaci koje su dostavljali gradovi i općine bili neuporedivi.

“Nisu definisani jedinstveni načini iskazivanja jedinica mjere za oštećene površine, zbog čega su podaci dostavljeni od gradova i općina bili neuporedivi, što je imalo za posljedicu neobjektivno ocjenjivanje kriterija i netransparentnu raspodjelu sredstava. Navedeno nije u skladu sa Smjernicama o minimalnim standardima dodjele budžetskih sredstava putem transfera i subvencija u FBiH”, navodi se u izvještaju.

Komisija za provođenje postupka dodjele sredstava izvršila je bodovanje na osnovu odluke o kriterijima, ali su zbog nedovoljno jasnih i nemjerljivih kriterija odobreni iznosi po korisnicima odstupali od rezultata bodovanja.

U izvještaju se navodi i da su ugovori sa svim korisnicima potpisani 23. oktobra 2025. godine, dok su sredstva općinama i gradovima doznačena četiri dana kasnije, 27. oktobra. Dio sredstava, u iznosu od 10 miliona KM, namijenjen za rekonstrukciju, sanaciju i izgradnju putne infrastrukture, prebačen je Cestama FBiH i kantonalnim upravama za održavanje cesta.

Komisija je 24. februara 2026. godine dostavila izvještaj o namjenskom utrošku sredstava za sanaciju šteta od poplava. U njemu je konstatovano da su korisnici iskoristili svega 21 posto od odobrenih sredstava, odnosno 10.569.871 KM od ukupno doznačenih 50 miliona KM.

Istovremeno, realizovana sredstva umanjena su za 129.347 KM koje je Općina Fojnica isplatila privrednim subjektima koji nisu registrovani na području te općine, zbog čega taj trošak nije priznat kao prihvatljiv. Revizori navode i da nisu obavljene planirane terenske posjete Mostaru, Konjicu i Kiseljaku, jer u prvom izvještajnom periodu nije dostavljena dokumentacija o utrošku sredstava.

Revizori su se osvrnuli i na transfer za Sportske igre mladih u iznosu od 350.000 KM. Iako je Zakonom o izvršavanju Budžeta FBiH za 2025. godinu propisano da se ta sredstva koriste na osnovu programa utroška koji donosi Vlada FBiH, raspodjela je izvršena na osnovu odluke o utvrđivanju kriterija za raspodjelu sredstava.

Revizori ističu da za raspodjelu ovih sredstava nije usvojen program utroška sredstava Vlade FBiH, zbog čega raspodjela nije izvršena u skladu sa članom 22. Zakona o izvršenju Budžeta FBiH za 2025. godinu.

Osim toga, tokom revizije nije prezentovano na koji način su primijenjeni definisani kriteriji za dodjelu sredstava odabranom korisniku, što također nije u skladu sa Smjernicama o minimalnim standardima dodjele budžetskih sredstava putem transfera i subvencija u FBiH.

Revizori su preporučili da se sredstva za Sportske igre mladih ubuduće realizuju po programu koji donosi Vlada FBiH, u skladu sa Zakonom o izvršenju Budžeta FBiH, te da se raspodjela vrši u skladu s propisanim smjernicama.

U izvještaju je ukazano i na problem različitog definisanja namjene sredstava tekuće rezerve Vlade FBiH. Budžetom Generalnog sekretarijata za 2025. godinu za ovu namjenu planirano je pet miliona KM.

Prema Zakonu o budžetima FBiH, sredstva tekuće rezerve koriste se za nepredviđene namjene ili za potrebe za koje tokom godine nije bilo moguće planirati dovoljno sredstava. Međutim, Zakonom o izvršavanju Budžeta FBiH za 2025. godinu dodata je odredba prema kojoj se sredstva mogu koristiti i „u drugim slučajevima kada o tome odluči Vlada“.

Revizori smatraju da je upravo ova razlika u propisima rezultirala korištenjem sredstava tekuće rezerve i u slučajevima koji nisu obuhvaćeni odredbama Zakona o budžetima FBiH.

Zbog takvog različitog definisanja namjene sredstava tekuće rezerve, pojedini korisnici tih sredstava bili su istovremeno i korisnici transfera resornih ministarstava za finansiranje istih projekata.

Ured za reviziju naglasio je da njegovo mišljenje o poslovanju Generalnog sekretarijata Vlade FBiH nije modifikovano zbog navedenih pitanja.